Ana Sayfa‎ > ‎

Röportaj - Oğuz Kurtili - Bölüm 5


B.Ç.:Hiphop etkisi var galiba şu anda salsada.

O.K.:Evet, katan dansçılar var.

B.Ç.:Avrupa’da da çok mu? İstanbul’da görüyoruz mesela hiphop katan dançılar.

O.K.:Tabi bu etki genellikle show larda oluyor.Sosyal dans içerisinde çok olmuyor.Tabi show olduktan sonra bir şekilde yayılıyor,bunu beğenen sosyal dansçılar kendi danslarının içerisine katmaya başlıyorlar ve yayılıyor.Ama ne kadar doğru o da ayrı bir tartışma konusu.Hangi müzikle yapılması uygun onu analiz yapmak gerekiyor.Tamamen yoruma bağlı,yoruma açık bir şey.Ama dediğiniz gibi füzyon hâlâ devam ediyor.Bu da aslında avantajlı bir şey,salsanın ölmemesini sağlayacak olan bir unsurdur.Mesela mambo öldü diyebiliriz.Orijinalliğinden bahsediyoruz.Artık bir grup çıkıp “Ben çıkıyorum,mambo yapıyorum,hahah!” diye gurur duyarak söylemiyordur.Danzon,keza cha cha cha,o zaman tek bunlardan birini yapan gruplar varken şimdi hepsini birden yapmaya çalışıyorlar.Son,Küba için hepsini içinde barındırabildiği için çok önemli,ona değineceğiz.

B.Ç.:1980 yılından birisi gelse şu an deseki;siz salsa yapmıyorsunuz. Diyebilir aslında.

O.K.:Diyebilir aslında.Onun bilgisi kadarıyla o da bir yorum yapacak.Dolayısıyla kendine göre haklı da olacak ki hatta duyduğumuz kadarıyla,konuşmamızın başında bahsettiğimiz yabancı eğitmenler Türkiye’ye geldiğinde ki o dönemde insanlar değişik ekollerin etkisi altında dans ediyorlardı,ben de başında söylediğim gibi Amerikan mambo etkisinde dans ediyordum.Gelen kişi bakıyor dans eden insanlara ve bunlar salsa değil mambo yapıyorlar diyor.Gerçi o yapılan mambonun da Küba’nın mambosuyla hiç alakası yok o da ayrı bir konu.Kim söylüyor bunu?Kolombiyalı bir eğitmen söylüyor.Kolombiyanın salsası başka türlü.Yani yoruma açık.Kişi ne kadar biliyorsa o kadar yorumlayabilir.Bunu böyle değerlendirmek lazım.Tabiki söylediği şey doğrudur,ama bildiği kadarıyla doğrudur.O çok önemli bir şey.

B.Ç.:New York’ta kaldık 1980 lerde…Yavaş yavaş oluşmaya başlıyor.

O.K.:Evet.Müzikal olarak da öyle.O zamanlar tam olarak oturmuş bir şey yok,zamanla oturuyor melodiler veya net enstrümanların çalınış şekilleri diyelim.Tabiki o arada müzisyenler sadece New York’ta kalmıyorlar,dolaşıyorlar,mutlaka kendi ülkelerine geri gidiyorlar.Latin Amerika’da paylaşımlar oluyor,ordaki yeni müzisyenlere öğrendikleri şeyleri anlatıyorlar,dansçılar için de aynı şeyler geçerli.Küba’da mesela zamanında rock’n roll çok meşhur olmuştur.Çok etkilidir.Ve bugün hâlâ salsadaki açılıp kapanma hareketleri swing etkilidir.Rueda’da da temel açık pozisyondayken yaptığımız açılıp kapanma hareketi aslında Rock’n roll etkilidir. Enchufla mesela Rock’n roll etkilidir.Yani bu ne demek? Mutlaka geri dönüyor ve birleşmeler mutlaka devam ediyor.Bugün hâlâ devam ediyor.

B.Ç.:Sonuçta Cuban salsa dediğiniz olay aslında New York’a giden müzik dans olarak Küba’ya geri gidiyor.

O.K.:Aslında New York’a zaten dans olarak gitmişti Küba’dan ve diğer ülkelerden.Ama biraz daha zenginleşerek geri dönüyor  tabi.Oraya gelen turistler kendi ülkelerinden gelen figürleri uyguluyorlar.Küba zaten hâli hazırda çok karışık çok etnik kökenlere sahip bir ülke.Dolayısıyla kendi potansiyeli zaten var.Belki onlar için çok yeni bir şey yok ama mutlaka ufak ufak, yeni yeni şeyler geliyor ve beğenen dansçı onu kendi dansına katıyor,bu şekilde ilerliyor ama tabiki merkezde Havana var ve Havana’dan da Küba’nın diğer taraflarına yayılıyor diyebiliriz.

B.Ç.:Türkiye’de genelde biz her şeyi çok yüzeysel biliyoruz,yani bütün stilleri.Cuban salsa nedir,New York salsası nedir? On 2,New York salsası mıdır?Yoksa mambo mudur?Çünkü on 2 için mambo diyenler var?

O.K.:Peki mambo için ne diyorlar:)

B.Ç.:İnternetten baktığınızda da on 2 diyorsunuz mambo stili diyor.


O.K.:Doğru.

B.Ç.:Bunların farkları ne peki?Nasıl çıktıklarına da gelebilirsin istersen..

O.K.:Tabi,fark için oraya girmemiz gerekecek zaten.Aynı müzikteki karışımda olduğu gibi dansçılar arasında da etkileşim ve karışım söz konusu olmuş.Coğrafi olarak biraz yakalamak lazım şimdi.Miami’den başlayalım.Küba’ya Karayip’e en aşağıya sokulmuş olan yer Miami olduğu için bana göre en iyi salsa Miami’de var.Yani tamamen bir karışım var orada.Miami tarzındaki ruedanın figürlerine de bakılırsa oradan da görülebiliyor.Porto Riko’dan figür var,Küba ağırlıklı figürler var,New York tarzından var,Los Angeles tarzından var.Bu aralarda daha çok New York ve Los Angeles tarzları hakimiyeti oluşmuş Miami’de.Tam karışım Miami’de yani.Çünkü ilk durak Miami.Çeşitli mahalleler var oralarda.Küba mahallesi var,Porto Rikoluların birleştiği,Kolombiyalıların birleştiği ve dans salonları dans kulüpleri bütün etkilere açık durumda.Eğitmenler de o etkileri alıyorlar.Küba için ele alalım..

B.Ç.:Tabi bu insanların hepsi İspanyolca konuşuyorlar.

O.K.:O çok önemli.Ne dediğini anlıyor,ona göre dans ediyor ve hepsi birbiriyle çok kolay iletişim kuruyor.

B.Ç.Şarkıdaki sözleri de anladıkları için..

O.K.:Duyguyu da çok güzel dışa yansıtıyorlar.Bu çok önemli bir öğe orada.

B.Ç.:Birbirleriyle anlaşmalarında bir sorun yok.Ve Miami’de hepsi,neredeyse bütün insanlar bir arada yaşıyorlar.

O.K.:Evet.Miami’den belki biraz daha güçlü olarak New York’da söylenebilir tabi çünkü New York ekonomik olarak ele aldığınız zaman çok önemli bir yer.Dolayısıyla oradaki karışım belki biraz daha etkili olmuştur.Fakat orada daha da farklı karışımlar var,belki onlardan da etkilenmiştir.Los Angeles tarafına baktığımızda,en popüler olarak onları saymamız lazım Los Angeles,New York,Miami,Kolombiya,Küba,Porto Riko.Yani belki ayrıntılar da vardır ama belli başlı bunları sayalım.Los Angeles’a bakalım.Miami’de teknik olarak Küba’ya daha yakın bir salsa oluşmuştur ve rueda Miami’de popülerliğini kazanmıştır.Birtakım dans okullarının ürettiği videolarla da dünyada bir patlama yaşamıştır.Ama daha da köküne baktığınız zaman kökeni Miami değildir tabiki.Küba gibi gözüküyor ve cha cha cha yla başlamıştır aslında.Latin müziğiyle rueda şeklinde dizilip o dansı icra etmek  cha cha cha yla başlamıştır.Daha da öncesinde sadece rueda şeklinde dizilip dans etmekse 1700 lerin Avrupasında var.Square dance,contradanza,quadrille dance gibi danslar,waltz in zaman zaman yapıldığı,çember şeklindeki danslar içinde tabi.Hep onlardan geliyor.

B.Ç.:Amerikan ülkelerinde de var galiba.Mesela Latin müziğiyle ilgisi olmayıp da çember şeklinde..

O.K.:Bütün topluluklarda var aslında.Mesela bizde de halay var.Afrika’da dolu dolu böyle formlar var.Bütün topluluklarda toplu halde dans etme eylemi var.Ama Latin Amerikanın o karışmış haldeki müzikleri ne zaman oluştu dersek işte cha cha cha ya doğru gidiyoruz. 1940 lar 1950 ler..Dolayısıyla Küba köklü dememiz çok yanlış olmayacak.

B.Ç.:Peki Cuban salsaya tekrar dönelim.Cuban salsa LA stilinden sonra mı çıkıyor?Küba’nın kapalı bir toplum olmasının Cuban salsa üzerinde etkisi var değil mi?

O.K.:Daha doğrusu yayılamamasının etkisi var.Zamanında o kadar popüler olan bir ülke birdenbire kapanıyor,müzikler dansları her şeyi içerde kalıyor,dışarıya çıkan çıkıyor.Kim çıktı mesela ünlülerden?Celia Cruz,Gloria Estefan’ı küçükken ailesi götürmüş mesela,Miami’den birçok insan kendini göstermiş müzikal olarak.Ama Küba kökenlidir.Dolayısıyla şöyle demek daha doğru;Küba kapılarını kapattıktan sonra dışarıdaki oluşumları ne kendisi bilebiliyor çok net bir şekilde,tabiki turistler geliyor etkileri görüyorlar ama ne olduğu hakkında çok büyük fikirleri olmaz,yani ne dışarıdan içeriye ne de içeriden dışarıya bilgi akışı var.Dışarıda bir şeyler oluyor,içeride de oluyor.

B.Ç.:Onlar da müziklerinin ismine salsa koyuyorlar belki bir şekilde.

O.K.:Koyan gruplar var.Popüler olduğunu düşünüyorlarsa,turistler rabet göstereceklerse salsa koyulabilir ama sonra sonra özellikle bu zamanlarda çok sıklaştı.Müziklerin içerisinde salsa diye bağırıyorsanız tabi daha öncelerde bu kadar yok.Los Angeles tarzı daha popüler,daha önce popüler oldu diyorsunuz.Tabiki öyle olmuş oluyor.Yani Küba’nın kapıları kapanmış,kimse ilgilenmiyor artık,tüm füzyonları yaşamak için New York’a gitmeniz yeterli,niye Küba’ya gidesiniz?

Devamı: http://www.salsalogy.com/home/roportaj---oguz-kurtili---bolum-6

Comments